Al wer in rûntsje
Rinne yn Grou
Ek dêr sa dea as in wjirm op sneintemiddei
Ek dy kúper en Halbertsma
 |
| Seis kilometer yn Grou |
 |
| de kuper, mei in ûnlêsbere tekst, sels at je der op knibbels foarsitte |
 |
| Halbersma fan siden |
 |
| Halberstma fan efteren |
 |
Dit stek komt mij bekend foar
Ek yn Wommels stiet in Wilhelminabeam mei sa'n stek |
Se kinne fan mij net sizze dat ik de adfertinsjes net goed lês
Wat in revolusjonêre útfining.
Wat binne wij hjir bliid mei.
Rob Tognoni, ik haw der noch nea fan heard.
Hij en syn band stean yn it foarprogramma fan Band of Friends
Wij wurde bliid ferrast mei syn optreden yn it Bolwerk yn Snits
Hearlike gitaar en dat makket it lekker om nei te harkjen.
De Tasmanian devil is syn bijnamme. Sjoch hjir
Om 22.30 giet it echt los
In muorre fan gitaargeweld
in machtich optreden fan Marcel Scherpenzeel
as sjonger/ gitarist yn de Band of Friends
De oansteklik entûsjaste bassist en in drummer
sa strak as mar kin.
Yn in spetterjend optreden
nimme se de seal hielendal mei,
Wat in sfear, wat in wille, wat in muzyk.
It is in topjûn.
Dit filmke is fan in jier lyn.
Rob Tognoni, hie juster itselde bûsgroentsje oan
en spile op deselde gitaar
Moandeitemiddei, in oere as ien,
Wij hawwe in boadskipke yn Spannum.
Hinnereis gean wij lâns de Boalserterfeart en Iens
Werom oer Kûbaard.
In oerke letter binne wij wer thús
en sit ik mei in boek op skurte
Ik hear in sirene en noch in sirene
Ik sjoch it swaailjocht yn in flits rjochting Warntille gean
P2000 seit, "persoon te water""Walperterwei"
Ik folch it nijs
Man overleden
Ik sjoch in foto.
Ik sjoch helpferlieners,
ik sjoch in wyt ôfskermdoek
Dêr fytsten wij in goed oere lyn lâns.
In man út Südwest Fryslân.
79 jier lês ik letter
"It sil dochs net dy man wêze,
dy't ik moarns faak tsjinkom.,
at ik rjochting Tsjom of Boalsert gean
en hij weromkomt"
Dy man mei dy blaue jas,
dy't altiten krom oer it stjoer leit
Dy man dy't ik simmers faak op de bou sjoch
en ek winters at er boerekoal ite wol.
De man dy't ús in kear rûnlieden hat yn de tsjerke yn Iens
en ús wat mear fertelle kin oer ús heit,
dy't ek fan Iens komt
De oare deis is de befestiging
Hij is it.
Wat in drama
Wommels 1976
De provinsjale dyk is hast klear
Plan de Terpen yn oanbou
Plan Walpert noch lân
Plan Wetterwyk noch lân
Plan Fûgelwyk noch lân
Gjin tennisbanen, gjin sportfjild
Nij Stapert noch krekt net tsjin de flakte
Wol in suvelfabryk
Wol in swimbad
doe't it fytspaad tusken Wommels en Easterein oanlein waard.
Je kinne je no net mear foarstelle dat it der net mear leit
Ik fyn dit stikje noch.
Ît is fan 1970
Veronica moat fuort
Dat fynt de hear Zeinstra en de hear Faber fan Wommels.
Dy brûkt stevige taal
Ik haw op ien fan mynplakboeken in sticker
Veronica moet blijven, stiet der op.
Rients Gratama hat in prachtich liet makke.
Jongfolk ha wille, hjit it
It giet oer de saaie snein.
'It is hjir sa dea as in pier en saai op de klaai.
Dat wie yn de tiid dat je neat mochten op snein
No mei alles.
Wylst de iene nei de tsjerke giet en wat yn it ponkje docht
stiet in oar 100 meter fierder yn de Jumbo
bij de selsskenkassa de pizza ôf te rekkenjen
Ik fyn it prima.
Om de saaiheid op de klaai te ûntflechtsjen
setten wij ôf nei Terherne om in stikje te rinnen
 |
| Plysje Swart syn boat lei der foar dea bij |
 |
| in momumint, fansels foar in deade |
 |
| In beam, fakkundich deasnoeid |
 |
| ek de Nije Slachtedyk is dea |
 |
| Untelbere sokke buordsjes |
 |
| Winters in deade brêge |
 |
 |
| De Kameleon , der siet gjin libben yn |
Gewoanwei doch ik ek in slach oer it tsjekrhôf
Hjoed mar net.
It hiele doarp wie al in deade boel,
Terherne dus,
ideaal om rêstich te rinnen op in moaie sneintemiddei
Ik bin reedlik goed yn topografy
al sis ik it sels.
Op safolle plakken west yn Nederlân
en mei in topografysk geheugen
bliuwt der hiel wat hingjen.
Mar, ik moat tajaan dat mij iets ûntkommen is.
Ik altyd mar tinke dat de eardere Súdersee
noch altiten Iselmar hjit.
Mis dus.
Troch it hege wetter yn Volendam en Monnickendam
hawwe se hieltyd oer it Markermeer.
Earst dringt it net goed ta mij troch
dat dit in grut part fan it Iselmar is,
mar at ik der goed nei sjoch
kin ik net oars as erkenne
dat ik sûnt 1975 sitte ha te sliepen tidens de les.........
De naam Markermeer wordt pas sinds omstreeks 1975 gebruikt. Daarvoor duidde men het gebied aan als het zuidwestelijke deel van het IJsselmeer, of als (toekomstige) Markerwaard.
Fryslân hat sa'n 12.600 kilometer oan diken en fytspaden.
Dêrfan haw ik der iets mear as 3000 kilometer fan fytst .
Dat is sûnt 3 jier sa ûngefear.
Op dizze kaart kinne jim sjen,
wêr't ik west ha
want dy diken binne blau
De diken dy't ik noch ha moat binne read,
mar dat sjogge je sa net
As foarbyld pak ik Britswert der bij.
Britswert is mar in doarpke
mar hat neffens it programma dat ik brûk (Wandrer)
binne der 6,9 kilometers oan dyk
Myn doel is 75% fan elk doarp/eltse stêd te befytsen
Snein bin ik mei hurde wyn nei Britswert fytst
en dit is it resultaat.
Binnen it gebiet fan Britwert haw ik no 5,9 kilometer fyst
en dat is 85,1 %
Dêrfoar bin ik nei de brêge op Kromwâl rjochts ôfgien
bij it wetter lâns rjochting Rien.
Om 100 % te heljen
soe ik foar de brêge fan Kromwâl
noch in beton reed op moatte
Dat doch ik earst net.
75 % is it doel en dat is helle.
Ik sjoch earst nei it folgjende doarp
It folgjende doarp is Wiuwert.
Dêr binne no mar in pear blaue linen en te folle reade.
Wiuwert hat 8,3 kilometer oan dyk
en ik haw der 3,8 kilometer dien.
Ik sil noch in slach nei rjochts moatte (Swaenwert)
in slach nei lofts nei it buorskip Bessens
en in moaie slach troch it doarp
De folgjende doarpen bin ik al troch west en haw ik de 75% helle
Hartwerd 99,4
Rien 97,7
Hinnaard 96,9
Itens 95,5
Iens 93,6
Greonterp 93,4
Schraard 93
Wommels 91,1
Tjalhuizum 90,4
Nijhuizum 90,2
Waaksens 90
Húns 87,7
Hidaard 86,8
Britswert 85,1
Schingen 84
Ysbrechtum 83,6
Nijelamer 83
Zweins 81,4
Teroele 81,2
Akmarijp 81
Boalsert 80,9
Winsum 79,2
Easterlittens 78,8
Baard 78,5
Spannum 78,5
Leons 77,4
Burgwerd 77,3
Lytsewierrum 77,3
Tzum 77,1
Witmarsum 77
Scharnegoutum 77
Easterein 76,7
Wons 76,3
Schettens 76,2
Nijland 75
Meast lytse doarpen,
mar Boalsert is depositive útsûndering
Dy stiet al op 80,9 %
It is gekkenwurk, ik wit it
mar oh sa útdaagjend
en ik kom op plakken
wêr't ik oars te maklik oan foarbij fyts
Noch in krease oersichtkaart krigen
fan al myn (ús) fytsreizen yn 2023
De earste kaart jout oan dat wij in protte fytst ha yn Fryslân
in moaie slach dien ha yn Grins en Drinte
en fia de grins mei Dútslân nei Maastricht fytst binne
De twadde kaart jou wat ûndúdliker oan
dat wij fanút Basel nei Rome fytst binne
en dat wij yn Eastenryk en oan de Main yn Dutslân ek fytst hawwe
65 boeken lêzen yn 2023
Dat is gemiddeld foar mij.
7 boeken wiene Frysk,
dat is in ferbettering,
mar ien yn de moanne is it stribjen.
It meast ferrassende Fryske boek wie Froon Akker mei Einum
It moaiste Fryske boek wie Testamint fan de siel fan Hylke Speerstra
6 boeken wiene op de E-lêzer,
dat bliuwt it selde.
Sa lang ik sa ticht bij de byb wenje
sille it meast boeken bliuwe
1 Akkerman, Paulus de bêste Fryske ferhalen
2 Alsterdal, Tove Stormval
3 Beck, Haylen Verdwenen
4 Bijlsma, Meindert Wês wiis mei nuvere houtsjes
5 Connelly Michael De wet van de onschuld
6 Coppers, Toni Onschuld
7 Dehairs, Wouter Brussel Blues
8 Egmond van Michel Lourdes aan de Maas
9 Enger, Horst Slagzij
10 Enger, Thomas Het boek van de galg
11 Fields, Helen Perfecte wraak
12 Fields, Helen Perfecte stilte
13 Fields, Helen Perfecte prooi
14 Flechteling Piter Terpstra
15 Fossum. Karin De verduistering
16 Horst, Jorn Lier De onbekende
17 Johnsgrud, Ingar de Peetmoeder
18 Jones, Lesley Ann Stone Age
19 Karjel, Robert De Zweed
20 Kuiper. Rik Lieve meisjes heel gewoon
21 Marklund, Liza Poolcirkel
22 Marss, John De ware
23 Marwood, Alex Eiland van de verloren meisjes
24 McGolloway, Brian De lêste oerstek
25 Miedema, Jelle Prekadrastaal Wommels
26 Nesser, Hakan Intrigo
27 Nesser, Hakan De terugkeer
28 Nesser, Hakan Het grofmazige net
29 Nesser, Hakan Wie schrijft die blijft
30 Neuhaus, Nele Eeuwige vriendschap
31 Norebáck, Elisabeth Zeg dat je van mij bent
32 Oresvald, Kamilla De bruidssluier
33 Osman, Richard Het schot dat niemand raakte
34 Ostlundh, Hakan De nacht van de profeet
35 Pelecanos, George Dubbel
36 Pennewaard. Wiebe Markant Frappant
37 Ploeg, Durk van der In fauna fan ingels
38 Ross, Thomas Zwarte weduwe
39 Sager, Riley Voor het donker thuis
40 Speerstra, Hylke Testamint fan de siel
41 Tangen, Geir Het meesterwerk
42 Velde, Rink van der Alde Maaie
43 Winn, Rayon Zoutpad
44 Moström, Jonas Middennachtmeisjes
45 Longworth, M.L. Wraak op Ile Sordou
46 Bjork, Samuel De terugkeer van Mia
47 Leeuwen, Dander Het wordt niets zonder jou
48 Riemersma, T. Fabryk
49 Enschedé, Just Rock n Roll cabaret
50 Meijer, Maike Wen er maar aan
51 Leblanc, Maurice bekentenissen van Arséne Lupin
52 Tudor, C.J. De dwaling
53 Martchmont, Helena De smaak van moord
54 Liemburg, Johanneke Geertje Lycklama a Nijeholt
55 Zijl, Annejet van der Sonny Boy
56 Akker, Froon Einum
57 Maron, Isa Eindspel
58 Kepler, Lars Spin
59 Groot, de Fedor Missoula
60 Niewierra, Anya Camino
61 Engman - Selaker In memoriam
62 Wilding, Rose De zeven
63 Vries, Nyck de Renger
64 Brosens, John Inspecteur Vosmeer Moorden op boulevard
65 Osman, Richard De laatste duivel die sterft
It earste muzykjûntsje yn 2024
is wer top.
Wij gean foar de enerzjy fan Traumahelikopter
nei Neushoorn
Nei in oerke beuke op drums en twa gitaren
kinne wij der tsjin oan.
Wat in hearlike band dy't net sa faak optreedt.
Yn 2014 haw ik se sjoen op poadium Astriks yn de Blokhúspoarte
en doe skreuan ik der oer op dizze bloch
It is noch like leuk as doe
 |
| argyffoto Andre Joosse makke yn 't Beest yn Goes yn 2016 |
Yn Noardeast Fryslân en yn de Wâlden
dogge se krekt of kinne wij net sûnder karbidsjitte.
Se litte de wrâld foarkomme
of soe der in stikje siel út Fryslân helle wurde.
Hiele dikke flaue kul!
Molkbussen binne rôversguod haw ik wol begrepen
Dy fan ús is it hiele jier in papierbak
bij mij op kantoar.
Dy komt der net út,
ek net op âldjiersdei
It is in moaie herinnering
oan de molkfabryk yn Wommels
wêr't myn heit op wurke
en wêr't ik yn myn jeugd flakbij wenne
Wêr is it mis gien?
"Wat bedoelst"
Mei dyn burd
"Hoe sa mis"
Hoe sjochst der dan út sûnder burd?
"sa dus"
Dat lange hier is dat fan dy sels?
"ja, lang en frij fet"
Dit is de lêste foto, sûnder lang burd
en de earste foto mei in begjinnend burdtsje.
Maart 1975 siet ik yn tsjinst
en hie in hekel oan skeare en skuonpoetse.
Dat lêste kaam ik net ûnderút
dat earste koe ik wat oan dwaan.
It burd steanlitte
en dat befalt noch altiten goed.
Yn april 1975 wurd ik lid fan SDS,
bin dan 20 jier.
Ik haw nea yn in jeugdalvetal fuotballe.
Hjoed is it 78 jier lyn
dat Lemmy fan Motorhead berne is.
Op 28 desimber 2023 is hij 8 jier dea.
Ik betocht him fannemoarn bij syn lêste learzens
en seach dat immen mij al foar west hat
mei minstens in kilo sipels út it Bildt
Je soene hast sizze,
hij freget der om.
Wa giet no twa dagen foar Kryst op sjou yn de buert.
Brutaal jout er him del yn ús foartún.
Op de bank, yn de lijte
mei sa no en dan in tikje tsjin it rút
Pakesizer Syb fynt it wakker moai
en wij binne bliid dat er in rút tuskensit
Jûn let hat de eigner him wer helle
Hij hie al mist, mar koe him net fine
Koartsein, dizze hat de kryst oerlibbe
alteast dat tink ik..
Al wer in jieroersicht
Koppele oan Strava
dus binne de fytskilometers en de fytsdagen gjin ferrassing
Dit programma hâldt bij yn hokker gemeenten ik fytst haw
sûnt april 2020
Yn 2023 45 nije gemeenten der bij
Yn 2023 mar in lang wykein nei Brabân
Topografy, dat is myn ding
Puzzelje is net echt myn ding
Mar topgrafypuzzels binne wol myn ding
It nije boek is wer út
lykas oare jierren krekt foar Kryst
It sportjier 2023 fan mij rint mar oant heal desimber 2023.
Dus wat jim hjir sjogge
is in yndikaasje.
Der komt noch fan alles bij
Ik fytste fannemoarn in slach om,
sa as hast alle moanrtiden
Fia Easterein nei Reahûs
en doe rjochting de Kliuw.
De Slachtedyk is reedlik rjocht
útsein dy iene kronkel yn de dyk
Dat is bij Hoekens, sa hjit it dêr.
Hoe sit it ek al wer mei dy kronkels yn de Slachte,
hjir en dêr
Ik pak de Eastereinder bibel der bij.
Sa neame de Easterenders dit boek.
Ik bin der wis fan dat it dêr yn stiet.
Ik fyn. yn it âlde testamint, bibelboek Reahûs
John Vanderaart is redakteur bij Computer Idee
Hij skriuwt dêryn in kollum
Hij wennet yn Haarlem.
It ferkearsplan hat er foar soarge
dat diken ienrjochtingsferkear wurde
Hij wennet oan sa'n ienrjochtingsdyk
Hij sil de strjitte út
lâns de goeie rjochting
mar dan......
Alle jierren wer nijsgjirrich
it tiidskema fan de langste nacht.
Middeis bliuwt it al wer langer ljocht,
al is it mar in pear minuten per dei.
Lâns de Boalserter trekfeart
wylst de sinne nei in healoerke skinen
yn de dize ferdwynt,
meitsje ik wat foto's
Dizze springt der út
Dat sjoch ik pas at ik thús bin
Sneon is der in BN-er yn Wommels.
Hij sil in ferhaal hâlde yn it Dielshûs.
Wim Kieft,
bekend as spits yn de jierren 80
bij Ajax, Pisa en PSV.
Ek in Nederlânske alvetal hat wol wat oan him hân
Syn ferslaving is ek faak in ûnderwerp
at it oer him giet.
Hij is alle jûnen op tv
want hij mei neist Derksen en van der Gijp sitte
Syn bijdrage is meast minimaal
yn myn herinnering
want ik sjoch al hiel lang net mear
nei dat beledigjen fan oare minsken
yn dat programma.
Der binne ek oaren
dy sjogge him as in "held" miskien wol as in "idoal"
Sij meie mei him op de foto
en miskien hawwe se ek wol in hânteken krigen.
Ik haw it oer folwûksen minsken
dy't ik fierder wol as normaal beskôgje.
De jiske auto yn de jierren 60 mei syn fjouwer mannen
ik sjoch it sa noch foar mij.
Palsma, de sjoffeur, Eisma, ynfal sjoffeur, Bakker en Boersma,
alle fjouwer wennen se yn Wommels
en trije dêrfan sels op de dr Sipke Stapertstrjitte.
Sij leegje de swiere amers en wat der neist leit yn de wein
Wat se sels brûke kinne, lizze se fansiden.
Yn myn byld binne it earst net allinne de jiske-amers
mar ek de húsketûntsjes, dy't yn in karre lege wurde.
De rotsoai giet nei de dwinger,
dy't krekt bûten Wommels leit
oan de Boalserterfeart.
Der is yn dy tiid minder kwetsbere rotsoai as hjoeddedei,
mar alles komt wol bijelkoar.
Sa no en dan wurdt it opbaarnd, dat mei dan noch.
De tiid feroaret.
Hinnaarderadiel giet op yn Littenseradiel (1984)
en konteners hawwe dan de jiske-amers al ferdreaun.
It smoargens giet nei Aldehaske of Harns om ferbaard te wurden.
Wat oerbliuwt is de dwinger, dêr oan de Boalserterfeart
Altyd maklik om wat oerstallige rommel del te smiten
sa riddenearret de gemeente Littenseradiel.
De fierstentegrutte gemeente Súdwest Fryslân fynt dat net
Sij brûke leaver in oantal grutte terreinen
yn en bij harren stêden.
De dwinger yn Wommels wurdt ôfsletten
mei in stek en dat is it.
De rommel bliuwt lizzen,
it strewelleguod groeit en groeit
en ûntnimt it sicht fan de Wommelsers
dy't fanôf it trekpaad skodholjend fan in skande sprekke.
Sa'n moai plak oan it wetter en dan sa fersloere litte.
De jeugd ûntdekt de dwinger.
It stek is al net mear sa ticht as earst
en boppedat wat soe dat no sa'n stek
Sij meitsje hutten want der is hout en oare rotsoai genôch.
Dan ynienen is der panyk.
Yn oktober 2023.
Soe it allegear wol sûn wêze dêr op de dwinger?
Leit er net skealike rommel foar bern.
Sels wij krije in brief op Swingoerd.
Fan de GGD
Der is neat oan de hân
mar it terrein wurdt wol hermetysk ôfsletten.
Hutten sille fuorthelle wurde
en fierders hat it de oandacht fan
ien fan de fierstente grutte laden
fan ús fierstentegrutte gemeente
It is hjoed 12-12
De hutten steane der noch.......
